Met de feestdagen in aantocht schuift de favoriete Franse kaas van de Belgen bij elke maaltijd mee aan tafel. Véronique Rivoire, specialiste in het rijpen van kaas komt uit de Jura en laat ons kennismaken met de vele facetten van comté.
In het schemerlicht van de rijpingskelders geeft comté zijn geheimen prijs. Op vurenhouten planken krijgen de jonge kazen maandenlang de tijd om karakter en een rijker aroma te ontwikkelen. Véronique Rivoire staat aan het hoofd van Rivoire-Jacquemin, het oudste bedrijf dat zich toelegt op het rijpen van kaas. Hiermee zet ze een familietraditie voort die teruggaat tot 1860.

©Véronique Rivoire, kaasrijpster uit de Jura.
Het verhaal begint echter veel hoger, in de weiden van het Juragebergte. Elke dag brengen de boeren hun rauwe melk naar de dorpskaasmakerij. Daar verwerkt de kaasmaker ze tot zogeheten ‘en blanc’-kazen, die nog soepel zijn en geen korst hebben. Vervolgens neemt de kaasrijper het over, zodat elke kaas zijn volle potentieel kan ontwikkelen.
Véronique heeft rechten gestudeerd, maar nam in 1991 het bedrijf over na het plotse overlijden van haar vader. Vrouwen zijn nog altijd zeldzaam in dit van oudsher door mannen gedomineerde vak. Ze leerde de stiel in de praktijk, aan de zijde van de kaasmeesters. Drie jaar lang werkte ze tussen de kazen voor ze er met vertrouwen over durfde te spreken. “Er bestaat geen school voor. Je leert het door veel ervaring op te doen.”
Het is een vak dat alle vijf de zintuigen aanspreekt. Véronique voelt, ruikt, proeft en beluistert elke kaas. Tijdens het rijpen wordt de doffe klank droger en krijgt hij meer nuances. Zelfs het kleinste scheurtje onder de korst laat zich zo horen. “Kazen zijn een beetje zoals mensen: de ene veroudert al beter dan de andere.” Jonge kazen noemt ze “echte zonnestraaltjes”. Naarmate ze rijpen, wint hun smaak aan intensiteit en ontstaan er tyrosinekristallen: kleine witte puntjes die knisperen tussen de tanden.

©Comté
Zo ontwikkelt Comté AOP van rauwe melk een rijk palet met fruitige, melkachtige, plantaardige of geroosterde toetsen. “Er is maar één naam, comté, maar in de kelders ontdek je talloze varianten.” Elke kaas vertelt immers het verhaal van zijn dorp, zijn kaasmaker en de weiden van de Haut-Doubs, de Ain of de Jura.
De Beschermde Oorsprongsbenaming schrijft minstens vier maanden rijping voor, maar legt geen maximumduur op. Liefhebbers kiezen vaak voor kazen die acht tot achttien maanden hebben gerijpt. Ook het seizoen drukt zijn stempel op de smaak. Comté van herfstmelk dankt zijn bijzonder rijke toetsen aan de bloemen die de koeien in de nazomer eten. De wintervariant verleidt je dan weer met zijn fijne, delicate smaak.
In de keuken houdt Véronique Rivoire het graag eenvoudig. Bij kip met vin jaune en morieljes adviseert ze een comté van twaalf tot achttien maanden. Die heeft voldoende karakter om tot zijn recht te komen, zonder de andere smaken te overheersen. Tijdens de feestdagen serveer je hem in blokjes bij het aperitief, bij sint-jakobsschelpen op aardappelpuree of in een zoet bladerdeeggebakje met vijgen en speculoos. En om de dag af te sluiten, gaat er niets boven een oude comté met een glas vin jaune. Voor Véronique is dat “de definitie van geluk!”

©Comté
Dit artikel werd geschreven in nauwe samenwerking met Comté.