Verzamelen is zoveel meer dan objecten bij elkaar brengen. Of het nu gaat om hedendaagse kunst, sieraden, topwijnen, horloges of oldtimers: elk stuk vertelt een verhaal en weerspiegelt een persoonlijke smaak, een gevoeligheid of soms zelfs een familietraditie. En in de loop der jaren kunnen zulke passies uitgroeien tot waardevol erfgoed.
Bij Puilaetco bank begeleidt Sophie Clauwaert verzamelaars in hun persoonlijke zoektocht. Als kunsthistorica adviseert ze haar klanten in elke fase van hun collectie, van de eerste aankoop tot de uiteindelijke overdracht. Omdat niemand alle vakgebieden tot in de kleinste details kan beheersen, kan ze rekenen op een netwerk van onafhankelijke specialisten, veilinghuizen, galeriehouders, restaurateurs en culturele instellingen. Zo krijgt elke verzamelaar advies op maat.
Voor haar draait een collectie nooit alleen om financiële waarde. “Het gaat er vooral om een passie te koesteren”, legt ze uit. Sommige kunstwerken of objecten mogen dan mettertijd in waarde stijgen, hun echte rijkdom schuilt vaak in het plezier dat ze elke dag opnieuw schenken. Haar rol bestaat er dan ook in verzamelaars te helpen om emotie en gezond verstand met elkaar te verzoenen: de herkomst van een werk controleren, beoordelen of een prijs gerechtvaardigd is of nagaan of een verkoper betrouwbaar is. Zo kan een liefde op het eerste gezicht ook een weloverwogen keuze worden, zonder iets van haar magie te verliezen.
Sophie Clauwaert, kunstadviseur bij Puilaetco.
Collecties tussen erfgoed en ontdekking
Geen twee collecties ontstaan op dezelfde manier. Sommige worden van generatie op generatie doorgegeven en groeien uit tot een echt familievermogen. Andere zien het licht wanneer professioneel of zakelijk succes ruimte creëert voor nieuwe ambities.
“Sommige klanten erven een omvangrijke collectie en vragen zich af hoe ze die het best kunnen bewaren of later op hun beurt kunnen doorgeven. Anderen ontdekken gaandeweg het plezier van verzamelen en willen een coherent geheel opbouwen dat hun smaak, waarden of gevoeligheid weerspiegelt”, vertelt Sophie Clauwaert, kunstadviseur bij Puilaetco.
Goede begeleiding speelt daarbij een essentiële rol. Sophie Clauwaert vergezelt haar klanten naar grote evenementen in de kunstwereld, zoals TEFAF , maar ook naar gespecialiseerde beurzen zoals Ceramic Brussels.
Zulke bezoeken helpen om een persoonlijke smaak verder te ontwikkelen, gevoeligheden beter te begrijpen en vooral die werken te ontdekken die écht iets teweegbrengen.
“Ik moedig mijn klanten altijd aan om stukken te kopen die hen oprecht aanspreken. Een collectie moet een persoonlijk verhaal vertellen. Wie alleen de trends van het moment volgt, loopt meer kans om later teleurgesteld te zijn.”
In een markt waarin vertrouwen cruciaal is, kan een sterk netwerk het verschil maken. Dankzij haar nauwe contacten met belangrijke spelers in de sector krijgen haar klanten toegang tot bijzondere kansen, deskundig advies en waardevolle ontmoetingen die hun passie voor verzamelen verder voeden.
Sophie Clauwaert, kunstadviseur bij Puilaetco. ©2024, Károly Effenberger
De opmars van vrouwelijke verzamelaars
Los van de schommelingen op de markt ziet Sophie Clauwaert nog een andere, fundamentelere evolutie: vrouwen spelen een steeds grotere rol in de kunstwereld, als verzamelaar én als kunstenaar.
Volgens het onderzoek Art Basel & UBS Survey of Global Collecting 2024 gaven vrouwen gemiddeld 46% meer uit aan kunst en antiek dan mannen. Maar meer nog dan de bedragen valt vooral hun manier van verzamelen op. Ze durven avontuurlijkere keuzes te maken en gaan graag op ontdekking naar nieuwe kunstenaars, andere stijlen en segmenten die voorlopig nog onder de radar blijven.
Die nieuwsgierigheid geeft ook vrouwelijke kunstenaars meer zichtbaarheid. Zo zou bijna de helft van de werken in collecties van vrouwen gemaakt zijn door kunstenaressen. Die evolutie sluit aan bij een bredere beweging, met de zogenaamde ‘next gen’-verzamelaars als drijvende kracht. Vaak zijn ze rond de veertig, staan ze opener en meer eclectisch in het verzamelen en laten ze zich minder leiden door de traditionele regels van de markt. Betekenis, emotie en de drang om te ontdekken, wegen steeds zwaarder door in hun keuzes.
“Vandaag zien we veel meer diversiteit in achtergronden en smaken. Jonge verzamelaars, en vrouwen in het bijzonder, benaderen het verzamelen vaak met een grote nieuwsgierigheid en een open blik. Die openheid helpt de markt te veranderen en nieuw talent te ontdekken”, merkt Sophie Clauwaert op.
©Peter Miranda – Unsplash
Het digitale tijdperk hertekent de kunstmarkt
Ook de kunstmarkt ontsnapt niet aan de digitale transformatie. Sociale media en gespecialiseerde platforms spelen vandaag een belangrijke rol bij het ontdekken, delen en kopen van kunst.
“Jongere generaties halen heel wat informatie van Instagram en maken vaak deel uit van bijzonder actieve communities van verzamelaars”, legt Sophie Clauwaert uit. “Wie vandaag bijvoorbeeld een kunstbeurs in Korea bezoekt, kan een ontdekking meteen delen met zijn netwerk en zo de belangstelling wekken van kopers aan de andere kant van de wereld.”
Die razendsnelle verspreiding van informatie zet nieuwe trends in gang en geeft heel wat kunstenaars een ongeziene zichtbaarheid. De Covid-19-pandemie heeft die ontwikkeling nog versneld. Online kunstaankopen zijn sterk toegenomen, vooral binnen de hedendaagse kunst en bij opkomende kunstenaars. Tegelijk hebben sommige uitgesproken visuele werken een nieuw publiek gevonden in de digitale wereld.
Toch blijven galeries, kunstbeurzen en persoonlijke ontmoetingen onvervangbaar. De digitale aanwezigheid heeft de fysieke ervaring niet vervangen, maar net verrijkt. De kunstmarkt is internationaler geworden, toegankelijker en sterker onderling verbonden.
Een hernieuwde liefde voor vakmanschap
Hoewel schilderkunst nog altijd tot de meest gegeerde segmenten behoort, ziet Sophie Clauwaert ook een groeiende belangstelling voor beeldhouwkunst, keramiek, meubels en decoratieve kunst.
“Verzamelaars voelen zich vaak aangetrokken tot het tastbare karakter van deze werken. Ze getuigen van technisch meesterschap, vakmanschap en handwerk, en creëren zo een bijzondere band met hun eigenaar.”
Die waardering voor het ambachtelijke weerspiegelt een bredere behoefte: verzamelaars willen het verhaal achter een werk begrijpen, het creatieproces leren kennen en het vakmanschap van de maker doorgronden. De aandacht gaat zo verder dan het object alleen en omvat het volledige artistieke proces.
Want uiteindelijk laat de waarde van een geslaagde collectie zich niet alleen in cijfers uitdrukken. Ze weerspiegelt vooral een persoonlijke gevoeligheid, een eigen verhaal en een unieke blik op de wereld. En precies die combinatie van emotie, expertise en een langetermijnvisie geeft een collectie haar culturele rijkdom.
Dit artikel is geschreven in nauwe samenwerking met Puilaetco.
